Λειτουργικές διαταραχέςΣτις λειτουργικές διαταραχές των φωνητικών χορδών, είναι απαραίτητο να υπάρχει στενή συνεργασία του ωτορινολαρυγγολόγου και του φωνοπαθολόγου. Τα λειτουργικά προβλήματα των φωνητικών χορδών χωρίζονται στις εξής κατηγορίες:
α) Αυξημένος μυϊκός τόνος χωρίς αλλοιώσεις στις χορδές
Εδώ, λόγω κατάχρησης της φωνής, η φωνή είναι συνεχώς βραχνή και χειροτερεύει στο τέλος της ημέρας ή της εβδομάδας. Το άτομο θεωρεί την ομιλία ένα κοπιώδες έργο. Στις περιπτώσεις αυτές ο θεράπων ιατρός στοχεύει στον τερματισμό της κατάχρησης της φωνής που μπορεί να οδηγήσει σε αλλοιώσεις στις φωνητικές χορδές.
β) Αυξημένος μυϊκός τόνος με αλλοιώσεις στις χορδές
Εδώ, η κατάχρηση της φωνής έχει οδηγήσει σε αλλοιώσεις στις χορδές, μερικά παραδείγματα των οποίων είναι τα ακόλουθα:
- Οζείδια: Απαραίτητη η φωνοθεραπεία, κυρίως στα αρχικά στάδια. Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων υπάρχει 100% αποκατάσταση του προβλήματος. Αν τα οζείδια είναι χρόνια με τη φωνοθεραπεία μικραίνουν ή δεν προκαλούν πλέον συμπτώματα στη φωνή. Η συνεργασία του ασθενούς είναι απαραίτητη καθ όλη τη φωνοθεραπευτική παρέμβαση, η οποία διαρκεί συνήθως 6-12 εβδομάδες.
- Πολύποδες: Αν και συνήθως αφαιρούνται χειρουργικά, η φωνοθεραπεία είναι χρήσιμη πριν την εγχείρηση για σωστή χρήση της φωνής, αμέσως μετά την εγχείρηση αφού συχνό αίτιο επανεμφάνισης του πολύποδα είναι και η κακή χρήση της φωνής.
- Χρόνια λαρυγγίτιδα: Το γενικευμένο οίδημα επηρεάζει τη φωνή. Φωνοθεραπεία συστήνεται για καλύτερη υγιεινή της φωνής.
Οργανικές διαταραχές φωνητικών χορδώνΟι φωνητικές διαταραχές που δημιουργούνται λόγω οργανικών παραγόντων χρήζουν ιατρικής παρέμβασης. Αν ο ωτορυνολαρυγγολόγος πιστεύει πως ο ασθενής έχει τη δυνατότητα βελτίωσης της φωνής παραπέμπει στο λογοπαθολόγο. Σ αυτή την κατηγορία περιλαμβάνονται:
α) ανατομικές ανωμαλίες, οι οποίες μπορεί να είναι εκ γενετής,
β) νευρολογικά προβλήματα για τα οποία όσο νωρίτερα αρχίσει η λογοθεραπευτική αγωγή τόσο το καλύτερο,
γ) ενδοκρινολογικά προβλήματα,
δ) λαρυγγικές παθήσεις και
ε) γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση.
Πρόκειται για ένα αρκετά συνηθισμένο φαινόμενο σε ασθενείς με φωνητικές διαταραχές, κυρίως τραγουδιστές, ηθοποιούς, εκπαιδευτικούς ή άλλα άτομα με έντονη χρήση της φωνής επαγγελματικά. Εδώ, ο σφιγκτήρας μεταξύ στομάχου και οισοφάγου δεν λειτουργεί ικανοποιητικά και εκκρίνονται οξέα από το στομάχι προς τα πάνω προκαλώντας ερεθισμό στο λάρυγγα. Τα συμπτώματα, συνήθως, είναι πρωινή βραχνάδα, ξινή γεύση στο στόμα το πρωί, αίσθηση κόμπου στο λαιμό, συχνό καθάρισμα του λαιμού και χρόνιος βήχας. Μέρος της αποκατάστασης της φωνής είναι και η παροχή συμβουλών για μείωση της γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης με αποτέλεσμα την ελάττωση του ερεθισμού των φωνητικών χορδών. Είναι απαραίτητη η συνεργασία με ωτορυνολαγγυλόγο ή και γαστρεντερολόγο.
Άτομα υψηλού κινδύνουΆτομα, τα οποία υποφέρουν συχνά από προβλήματα στις φωνητικές τους χορδές είναι επαγγελματίες χρήστες φωνής και γενικά όσοι χρησιμοποιούν πολύ τη φωνή τους )π.χ. τραγουδιστές, ψάλτες, ηθοποιοί, εκπαιδευτικοί, πολιτικοί, δικαστές, πωλητές, τηλεφωνητές).
Ο ρόλος του φωνοπαθολόγουΟ φωνοπαθολόγος, αφού πάρει την παραπομπή από τον φωνίατρο/ωτορινολαρυγγολόγο συνεργάζεται στενά μαζί του και ακολούθως αναλύει και τροποποιεί τη φωνητική λειτουργία του ατόμου, αλλάζοντας τις φωνητικές του συνήθειες, όπου αυτές είναι λανθασμένες.
Μετά το τέλος της λογοθεραπευτικής παρέμβασης γίνεται παραπομπή ξανά στον φωνίατρο/ωτορινολαρυγγολόγο για επανεκτίμηση της κατάστασης. Το πρόγραμμα που καταρτίζει και ακολουθεί ο φωνοπαθολόγος είναι εξατομικευμένο ανάλογα με τη φωνητική διαταραχή που παρουσιάζει ο ασθενής.
Η θεραπεία έχει στόχο όχι μόνο την άμεση αποκατάσταση του προβλήματος, αλλά και τη μακροχρόνια λύση στις αιτίες που προκάλεσαν το πρόβλημα. Το φωνοθεραπευτικό πρόγραμμα συνήθως περιλαμβάνει: συμβουλές για υγιεινή της φωνής, ασκήσεις για μείωση του αυξημένου μυϊκού τόνου των λαρυγγικών μυών, τροποποίηση της λανθασμένης χρήσης αναπνοής και ειδικές τεχνικές φώνησης.
Ακουστική Ανάλυση ΦωνήςΗ ακουστική ανάλυση της φωνής εξελίχθηκε σημαντικά τα τελευταία χρόνια με την εκτεταμένη χρήση των ειδικών παλμογράφων και των συσκευών ανάλυσης. Οι πρώτοι επιστήμονες που κατανόησαν τη σημαντικότητα της ανάλυσης της φωνής ως προς τη διαδικασία εκπαίδευσης των επαγγελματιών χρηστών φωνής, ήταν οι William Vennard και Ralph Appelman.
Με το πέρασμα των χρόνων και τη χρήση της τεχνολογίας, η ακουστική ανάλυση της φωνής, μας παρέχει τη δυνατότητα να αποτυπώσουμε τη φωνή ως εικόνα. Τα εργαλεία ανάλυσης της φωνής διαιρούν τον ήχο σε αρμονικές, όπως ακριβώς ένα πρίσμα διαθλά το φως στα χρώματα του ουράνιου τόξου. Με τον τρόπο αυτό, καταγράφονται και αξιολογούνται τα χαρακτηριστικά και η χροιά της φωνής.
Η συλλογή και η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιείται σε τρία στάδια:
- Στο πρώτο στάδιο, το αναλογικό ηλεκτρικό σήμα που παράγεται μέσω ενός μικροφώνου μετατρέπεται σε αξιολογήσιμο ψηφιακό σήμα.
- Στο δεύτερο στάδιο, τα ψηφιακά σήματα αναλύονται μέσω ειδικού προγράμματος.
- Στο τρίτο και τελευταίο στάδιο, τα αποτελέσματα σχεδιάζονται σε μια γραφική παράσταση που προβάλλεται στο όργανο ελέγχου υπολογιστών.